Er is weinig zo fijn als ’s avonds met een voldaan gevoel je bed induiken en denken: dit was een goede dag. In mijn ervaring is de slaap die daarop volgt buitengewoon zalig. Het liefst zou ik dan ook elke dag zo eindigen. Maar hoe doe je dat? Wat moet je daarvoor doen? Wat moet je daarvoor laten?
Het geheim, zo heb ik ontdekt, zit hem niet alleen in hoe je deze dag begint, maar ook in hoe je de avond ervoor afsluit. Dat is het moment om te bepalen hoe je de volgende ochtend wilt starten en wat je nodig hebt om er een goede dag van te maken.
Deze vijf gewoontes helpen je daarbij.
1. Begin met een schone lei
Bijna elke chefkok werkt volgens het principe van mise-en-place: voordat hij met de bereiding van een nieuw gerecht begint, zorgt hij er eerst voor dat alle ingrediënten en keukengereedschappen klaarliggen en dat de rest opgeborgen is.
Dit principe vertaalt zich uitstekend naar jouw en mijn leven. Je omgeving stuurt je gedrag en dus ook hoe jij je volgende dag begint. Als de keuken nog een bende is en je bureau vol ligt met het werk van gisteren, dan ga je onbewust verder zoals je gisteren geëindigd bent. Terwijl de kans groot is dat je vandaag heel andere dingen op het programma hebt staan.
Andersom werkt het ook zo: zet je sporttas bij de deur en je moet wel heel erg je best doen om het bezoekje aan de sportschool over te slaan. Tover alvast dat document uit je e-mail op je bureaublad zodat je meteen aan de slag kunt en niet in je inbox blijft hangen.
2. Kruip achter het scherm vandaan
Als het om het afsluiten van je dag gaat, zijn beeldschermen een grote stoorzender. Allereerst heb je daardoor minder tijd voor de gewoontes die je helpen om de dag af te sluiten, maar van het scrollen op je smartphone, tv-kijken en werken op je computer is ook bekend dat het je hersenen actief houdt. Terwijl je door de dag heen waarschijnlijk al genoeg prikkels te verwerken hebt gehad en je lichaam en geest ook rust nodig hebben.
Het is heel begrijpelijk dat je ’s avonds wat vermaak of afleiding zoekt en dat is helemaal oké. Maar gun jezelf ook wat echte ontspanning en rust en probeer minimaal een uur voor het slapengaan je telefoon weg te leggen en de schermen uit te zetten. Dan heb je voldoende tijd om af te schakelen, val je makkelijker in slaap en kun je er de volgende dag weer met volle energie tegenaan.
3. Bepaal wat je morgen gaat doen
Ik weet niet of dit een mannenkwaaltje is, maar elke keer als mijn vrouw vraagt of ik iets mee naar boven wil nemen, kom ik er bovenaan de trap achter dat ik dat gladweg vergeten ben.
Je hoofd kan best veel dingen onthouden, maar het is geen to-dolijst. Wil jij doen wat je van plan bent, dan zul je dat ergens moeten vastleggen.
- Wat zijn de drie tot vijf dingen die je aan het einde van de dag graag gedaan wilt hebben?
- Waar kijk je het meest naar uit en wat gaat het meeste energie vragen?
- Hoe moet jij je tijd verdelen om dit allemaal gedaan te krijgen?
Het kost je hooguit vijf minuten om deze dingen aan het papier toe te vertrouwen en daarmee maak je het jezelf een stuk gemakkelijker: je hoeft alleen maar naar je lijstje te kijken om te bepalen wat je gaat doen en kunt de taken simpelweg afstrepen zodra ze gedaan zijn. Zo krijg je niet alleen meer gedaan, maar je haalt er ook meer voldoening uit: je ziet de vooruitgang.
De avond erna kun je dit weer als vertrekpunt gebruiken: heb je je aan je plannen kunnen houden? Was je goed voorbereid? Wat kon beter? Wat heb je geleerd om het morgen anders te kunnen doen?
Voor Seneca, beroemd Romeins filosoof uit de eerste eeuw, was dit een dagelijkse gewoonte:
“Wanneer het licht uit is gegaan en mijn vrouw, die mijn gewoonte kent, gestopt is met praten, laat ik de hele dag in gedachten aan me voorbijgaan en loop ik alles na wat ik gezegd en gedaan heb: ik verberg niets voor mezelf en laat niets weg.”1Mijn vertaling van: “when the lamp is taken out of my sight, and my wife, who knows my habit, has ceased to talk, I pass the whole day in review before myself, and repeat all that I have said and done: I conceal nothing from myself, and omit nothing:” Bron: Seneca, De Ira III.36 (vert. Aubrey Stewart, 1900).
De slaap die volgde op dit zelfonderzoek was volgens hem zalig.
4. Vat je dag in één zin samen
Iets meer dan een jaar geleden ben ik begonnen met het bijhouden van een One Line a Day-dagboek. Daarin schrijf ik in één of twee zinnen wat die dag voor mij speciaal maakte. Dat kan iets zijn wat ik gedaan heb, maar ook iets wat ik leerde of wat ik moeilijk vond.
Inmiddels zit ik in het tweede jaar en lees ik terug wat ik vorig jaar op dezelfde dag deed. Meestal zijn dat dingen die ik alweer compleet vergeten was en waar ik graag aan herinnerd word.
Ik lees bijvoorbeeld over de voortgang van mijn boek, mijn opleiding tot coach of de projecten in en om het huis. Ik zie dan hoe ik gegroeid en veranderd ben, dat ik goede gewoontes heb vastgehouden en veel van mijn zorgen alweer lang heb losgelaten.
Ik zie ook hoe elke dag zijn eigen karakter heeft en op zijn eigen manier bijzonder is. De fijne momenten die ik met familie of vrienden mocht beleven, zoals een zeiltrip, wandeltocht of hardloopwedstrijd, springen eruit.
Dat brengt me bij de laatste gewoonte.
5. Spreek je dankbaarheid uit
Als je mij vraagt welke gewoonte absoluut niet mag ontbreken bij het afsluiten van je dag, dan is dat wel een dankbaarheidsroutine.
Door elke dag minimaal drie dingen uit te spreken waar je dankbaar voor bent, verleg je je aandacht naar wat goed ging én word je je bewuster van datgene waar jij echt blij van wordt. Bijvoorbeeld van een mooie zonsondergang, een goed gesprek met een vriend of collega, of dat iets waar je tegenop zag toch meeviel.
Die momenten kun je vervolgens ook vaker gaan opzoeken. Zo wordt dankbaarheid een kompas waarmee je je leven nieuwe richting geeft.
Hoe ziet jouw avondritueel eruit?
Natuurlijk heb je niet helemaal in de hand hoe morgen er precies uitziet. Er kan van alles gebeuren waardoor je dag ineens heel anders loopt dan je had verwacht. Maar deze vijf gewoontes kunnen je wel helpen om jouw avondritueel meer invulling te geven en goed voorbereid aan de nieuwe dag te beginnen.
Een dag waarvan je ’s avonds hopelijk kunt zeggen: dit was een goede dag.
***
Hoe zou jij willen dat morgen eruitziet? En als je nog verder kijkt: weet je dan ook waar je naartoe wilt?
In mijn coachprogramma Man van Betekenis help ik mannen die vastlopen in werk, relatie of zichzelf om hun richting te vinden en vol vertrouwen te gaan voor wat er echt toe doet.
Voetnoten
- 1Mijn vertaling van: “when the lamp is taken out of my sight, and my wife, who knows my habit, has ceased to talk, I pass the whole day in review before myself, and repeat all that I have said and done: I conceal nothing from myself, and omit nothing:” Bron: Seneca, De Ira III.36 (vert. Aubrey Stewart, 1900). ↩︎
